PROJEKT WSPÓŁFINANSOWANY PRZEZ SZWAJCARIĘ W RAMACH SZWAJCARSKIEGO
PROGRAMU WSPÓŁPRACY Z NOWYMI KRAJAMI CZŁONKOWSKIMI UNII EUROPEJSKIEJ

PROJECT SUPPORTED BY GRANT FROM SWITZERLAND THROUGH
THE SWISS CONTRIBUTION TO THE ENLARGED EUROPEAN UNION
Do druku

Prawo administracyjne

Kontrola legalności pobierania paliw i energii energetycznej


2013-09-09

 Przedsiębiorstwo energetyczne, które zajmuje się przesyłem lub dystrybucją paliw lub energii, ma prawo kontrolowania, czy dostarczane przez niego paliwa lub energia są pobierane legalnie i prawidłowo. Wiedza na temat tego, kto i jak może przeprowadzać kontrolę, jest o tyle istotna, że sankcje za stwierdzenie nieprawidłowości mogą być dotkliwe, a uchylić się od nich można m.in. przez wykazanie uchybień takiej kontroli.

 
Przedsiębiorstwo energetyczne może przeprowadzać kontrolę z własnej inicjatywy lub na wniosek odbiorcy, przy czym kontrola może dotyczyć jedynie następujących kwestii:
legalności pobierania paliw i energii,
układów pomiarowo-rozliczeniowych,
prawidłowości rozliczeń,
dotrzymywania zawartych umów.
 
Celem kontroli jest:
sprawdzenie prawidłowości eksploatacji i działania układów pomiarowych oraz rozliczeń zużycia paliw gazowych, energii elektrycznej lub ciepła, a w przypadku stwierdzonych nieprawidłowości  wyjaśnienie przyczyn ich powstania,
ustalenie, czy miało miejsce pobieranie paliw lub energii bez zawarcia umowy albo z częściowym lub całkowitym pominięciem układu pomiarowego,
sprawdzenie dotrzymywania warunków zawartej umowy, w szczególności zgodności sposobu wykorzystywania paliw gazowych, energii elektrycznej lub ciepła z warunkami określonymi w umowie.
 
Kontrolę przeprowadzić może wyłącznie osoba upoważniona przez przedsiębiorstwo energetyczne, posiadająca:
legitymację służbową,
upoważnienie do przeprowadzenia kontroli.
 
Wskazane powyżej dokumenty kontrolujący ma obowiązek okazać kontrolowanemu lub osobie przez niego upoważnionej, a w przypadku ich nieobecności  pracownikowi kontrolowanego lub przywołanemu świadkowi. W takiej sytuacji upoważnienie musi być niezwłocznie, nie później jednak niż trzeciego dnia od wszczęcia kontroli, doręczone kontrolowanemu.
 
Kontrolujący mają prawo:
wstępu na teren nieruchomości lub do pomieszczeń, gdzie jest przeprowadzana kontrola;
przeprowadzać, w ramach kontroli, niezbędne przeglądy urządzeń będących własnością przedsiębiorstwa energetycznego, wykonywać prace związane z ich eksploatacją lub naprawą oraz przeprowadzać ich badania i pomiary;
zbierać i zabezpieczać dowody dotyczące nielegalnego pobierania paliw lub energii, a także naruszania przez odbiorcę warunków używania układu pomiarowo-rozliczeniowego oraz warunków umowy zawartej z przedsiębiorstwem energetycznym.
 
Wejście na teren nieruchomości lub do pomieszczeń w celu przeprowadzenia kontroli, jak również sama kontrola musi się odbywać w obecności kontrolowanego lub osoby przez niego upoważnionej. 
 
Z kontroli musi być sporządzony protokół, w którym powinien się znaleźć m.in. opis stanu faktycznego ustalonego w trakcie kontroli. Dowody zgromadzone w toku kontroli dołączane są do protokołu. Co istotne, kontrolowany lub osoba przez niego upoważniona ma prawo zgłoszenia zastrzeżeń do protokołu; może również odmówić podpisania takiego dokumentu. 
 
Zastrzeżenia należy zgłosić na piśmie. Kontrolujący ma obowiązek odnieść się do nich. Jeżeli uzna, że zastrzeżenia nie zasługują na uwzględnienie, musi przedstawić kontrolowanemu lub osobie przez niego upoważnionej pisemne uzasadnienie swojego stanowiska. W takim wypadku przedsiębiorstwo energetyczne w ciągu 14 dni od otrzymania protokołu kontroli wraz z zastrzeżeniami i stanowiskiem kontrolującego ma obowiązek poinformowania na piśmie kontrolowanego lub osoby przez niego upoważnionej o stanowisku zajętym wobec nieuwzględnionych zastrzeżeń. 
 
Jeżeli kontrolujący lub osoba przez niego upoważniona odmawia podpisania protokołu, musi złożyć w ciągu 7 dni roboczych pisemne wyjaśnienie odmowy. 
 
Zasada działania w ramach przyznanych uprawnień w zakresie kontroli powinna być przez przedsiębiorstwo energetyczne ściśle przestrzegana, gdyż naruszenie procedur kontroli może skutkować nałożeniem kary pieniężnej za nieprzestrzeganie warunków koncesji. Jednym z warunków koncesyjnych jest bowiem funkcjonowanie przedsiębiorstw koncesjonowanych zgodnie z przepisami prawa energetycznego i wydanych na jego podstawie przepisów wykonawczych. Ponadto jedynie kontrola przeprowadzona z zachowaniem wymogów formalnych może uzasadniać nałożenie sankcji przewidzianych w prawie energetycznym.
 
W obecnym stanie prawnym przedsiębiorstwo energetyczne może podejmować szereg działań mających na celu z jednej strony zabezpieczenie jego interesów poprzez wprowadzenie instrumentów uniemożliwiających dokonywanie kolejnych naruszeń, z drugiej zaś strony  ukaranie podmiotu, który dopuścił się uchybień.
 
W pierwszej kolejności przedsiębiorstwo może, na własny koszt, zainstalować przedpłatowy układ pomiarowo-rozliczeniowy (czyli tzn. licznik przedpłatowy) służący do rozliczeń za dostarczane paliwa gazowe, energię elektryczną lub ciepło. Układ taki może być zamontowany, jeżeli kontrolowany:
co najmniej dwukrotnie w ciągu kolejnych 12 miesięcy zwlekał z zapłatą za pobrane paliwo gazowe, energię elektryczną lub ciepło albo świadczone usługi przez okres co najmniej jednego miesiąca;
nie ma tytułu prawnego do nieruchomości, obiektu lub lokalu, do którego są dostarczane paliwa gazowe, energia elektryczna lub ciepło;
użytkuje nieruchomość, obiekt lub lokal w sposób uniemożliwiający cykliczne sprawdzanie stanu układu pomiarowo-rozliczeniowego.
 
Jeżeli odbiorca nie godzi się na montaż, przedsiębiorstwo ma prawo wstrzymać dostarczanie prądu i rozwiązać umowę sprzedaży energii.
 
Przedsiębiorstwo energetyczne wstrzymuje dostarczanie paliw gazowych lub energii, jeżeli:
na żądanie sprzedawcy paliw  gazowych lub energii, jeżeli odbiorca zwleka z zapłatą za świadczone usługi lub za pobrane paliwo gazowe lub energię co najmniej przez okres 30 dni po upływie terminu płatności,
jeżeli w wyniku przeprowadzonej kontroli stwierdzono, że instalacja znajdująca się u odbiorcy stwarza bezpośrednie zagrożenie życia, zdrowia lub środowiska.
 
Ponadto przedsiębiorstwo energetyczne może wstrzymać dostarczanie paliw gazowych lub energii, jeżeli: 
kontrola ujawniła nielegalne pobieranie paliw lub energii,
odbiorca zwleka z zapłatą za świadczone usługi co najmniej przez okres 30 dni po upływie terminu płatności.
 
Jeżeli odcięcie dopływu ma zostać przeprowadzone w gospodarstwie domowym, przedsiębiorstwo musi wcześniej wezwać odbiorcę do uregulowania w ciągu 14 dni zarówno zaległych, jak i bieżących należności, powiadamiając jednocześnie, że w przypadku braku stosownej wpłaty dostarczanie paliw gazowych, energii elektrycznej lub ciepła zostanie wstrzymane. Odbiorca ma prawo złożyć reklamację w ciągu 14 dni od dnia otrzymania powiadomienia. W takim wypadku dostarczania paliw gazowych lub energii nie wstrzymuje się do czasu rozpatrzenia reklamacji. 
 
W przypadku, gdy odbiorca złoży reklamację dopiero po tym, jak przedsiębiorstwo energetyczne wstrzyma dostarczanie paliw gazowych lub energii odbiorcy paliw gazowych, energii elektrycznej lub ciepła w gospodarstwie domowym, przedsiębiorstwo energetyczne ma obowiązek wznowić dostarczanie paliw gazowych lub energii w terminie 3 dni od dnia otrzymania reklamacji i kontynuować dostarczanie paliw gazowych lub energii do czasu jej rozpatrzenia.
 
Przedsiębiorstwo ma 14 dni na ustosunkowanie się do pisma odbiorcy, przy czym jeżeli nie rozpatrzy sprawy w tym terminie, uważa się, że reklamacja została uwzględniona.  
 
Jeżeli reklamacja nie została uwzględniona, odbiorca ma dwie możliwości działania, w zależności od tego, czy złożył reklamację przed czy po wstrzymaniu dostarczania paliw gazowych lub energii. 
 
W pierwszym przypadku (a więc gdy reklamacja została złożona w ciągu 14 dni od dnia otrzymania powiadomienia o zamiarze wstrzymania dostawy) odbiorca może w ciągu kolejnych 14 dni wystąpić do stałego polubownego sądu konsumenckiego (działającego przy wojewódzkich inspektorach Inspekcji Handlowej) z wnioskiem o rozpatrzenie sporu w tym zakresie. W takim wypadku dostarczania paliw gazowych lub energii nie wstrzymuje się do czasu wydania wyroku przez ten sąd. 
 
W drugim wypadku odbiorca może wystąpić o rozpatrzenie sporu do Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki. Również w takim przypadku przedsiębiorstwo energetyczne jest zobowiązane kontynuować dostarczanie paliw gazowych lub energii do czasu wydania decyzji przez Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki.
 
Opisana powyżej procedura reklamacyjna nie znajduje zastosowania w przypadku, gdy wstrzymanie dostaw nastąpiło z powodu stwierdzenia bezpośredniego zagrożenia dla życia, zdrowia lub środowiska.
 
Jeżeli ustaną przyczyny uzasadniające wstrzymanie dostarczania paliw gazowych, energii elektrycznej lub ciepła, przedsiębiorstwo energetyczne jest zobowiązane do niezwłocznego wznowienia dostaw.
 
Podstawa prawna:
1. Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne - tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 1059 z późn. zm.
2. Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 11 sierpnia 2000 r. w sprawie przeprowadzania kontroli przez przedsiębiorstwa energetyczne - Dz. U. Nr 75, poz. 866 z późn. zm.
 

Powrót


Bliżej ObywatelaBiuletynCiekawe artykułyGaleriaPokój prasowy

Newsletter

Zapisz się do naszego Newslettera

Sonda

Czy uważasz inicjatywę, jaką jest możliwość skorzystania z bezpłatnego dostępu do porad prawnych i obywatelskich za istotną?




Statystyka

Kraków
Liczba osób:1090
Liczba porad i informacji:2329

Brzesko
Liczba osób:301
Liczba porad i informacji:620

Bochnia
Liczba osób:331
Liczba porad i informacji:732

Oświęcim
Liczba osób:1
Liczba porad i informacji:1

Maków
Liczba osób:1
Liczba porad i informacji:1

www.programszwajcarski.gov.pl
www.swiss-contribution.admin.ch/poland/

Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego