PROJEKT WSPÓŁFINANSOWANY PRZEZ SZWAJCARIĘ W RAMACH SZWAJCARSKIEGO
PROGRAMU WSPÓŁPRACY Z NOWYMI KRAJAMI CZŁONKOWSKIMI UNII EUROPEJSKIEJ

PROJECT SUPPORTED BY GRANT FROM SWITZERLAND THROUGH
THE SWISS CONTRIBUTION TO THE ENLARGED EUROPEAN UNION
Do druku

Prawo cywilne

Przeniesienie własności nieruchomości na wnuki cz.1


2013-10-16

 Zdarza się, że osoba dysponująca nieruchomością chce przekazać ją nieodpłatnie bliskiej osobie. Sytuacja taka może mieć miejsce np. w relacji pomiędzy dziadkami i wnukami. Warto znać sposoby oraz konsekwencje dokonania tego rodzaju czynności, co pozwoli uniknąć nieprzewidzianych skutków prawnych.

 
Rozważając kwestię przekazania mieszkania, działki czy domu, warto zwrócić uwagę na dwa rozwiązania: darowiznę oraz zapis windykacyjny. To, która z tych form jest właściwa, zależy od indywidualnych okoliczności każdego przypadku. 
 
Przez umowę darowizny darczyńca (czyli np. dziadkowie) zobowiązuje się do bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego (czyli np. wnuków) kosztem swojego majątku. Jeżeli przedmiotem darowizny ma być nieruchomość, umowa darowizny musi być sporządzona w formie aktu notarialnego. Z chwilą podpisania takiej umowy właścicielem nieruchomości staje się obdarowany. W konsekwencji darczyńca przestaje być właścicielem nieruchomości, a co za tym idzie nie ma już prawa rozporządzać nią, w tym zamieszkiwać w niej bez zgody właściciela. 
 
W umowie darowizny można jednak ustanowić na rzecz darczyńcy tzw. służebność osobistą mieszkania, która zapewni darczyńcy prawo zamieszkiwania w darowanym domu. 
 
Jeżeli obdarowany, na rzecz którego dokonywana jest darowizna, jest niepełnoletni, zarząd nieruchomością sprawować będą jego przedstawiciele ustawowi, czyli zazwyczaj rodzice. Należy jednak w tym miejscu wyjaśnić, że rodzice nie mogą bez zezwolenia sądu opiekuńczego dokonywać czynności przekraczających zakres zwykłego zarządu ani wyrażać zgody na dokonywanie takich czynności przez dziecko. Co prawda granice zwykłego zarządu nie są określone przez przepisy i zależą od okoliczności danej sprawy (stanu majątku dziecka, charakteru czynności), jednak należy przyjąć, że co do zasady zbycie nieruchomości jest czynnością przekraczającą zwykły zarząd. Oznacza to, że np. do jej sprzedaży lub dalszego darowania niezbędna będzie zgoda sądu opiekuńczego. Nie można jednak jednoznacznie odpowiedzieć na pytanie, czy np. wynajęcie takiej nieruchomości lub jej dzierżawa bez zgody sądu będzie w tym wypadku możliwa. 
 
W umowie darowizny darczyńca może zastrzec, że przedmioty przypadające dziecku z tytułu darowizny nie będą objęte zarządem sprawowanym przez rodziców. Darczyńca może w takim wypadku wskazać w umowie darowizny zarządcę majątku dziecka (może to nastąpić tylko w tej umowie, wskazanego zastrzeżenia nie można bowiem dokonać w innym akcie, po przyjęciu darowizny). Nie ma przeciwwskazań, aby był nim sam darczyńca. W takim wypadku darczyńca zachowa prawo do zajmowania się nieruchomością, do czasu aż obdarowany sam będzie mógł podejmować decyzje w tej materii. 
 
Jeżeli darczyńca sam nie wskaże zarządcy, a jedynie wyłączy przez odpowiedni zapis w umowie przedmiot darowizny spod zarządu rodziców, zarząd sprawowany będzie przez kuratora ustanowionego przez sąd opiekuńczy. Zarówno zarządca, jak i kurator podlegają nadzorowi sądu opiekuńczego oraz muszą uzyskiwać zezwolenie sądu opiekuńczego we wszystkich ważniejszych sprawach, które dotyczą zarządzanego przez nich majątku. 
 
W umowie darowizny nie można natomiast zawrzeć zakazu zbycia nieruchomości lub innego rozporządzenia nią przed osiągnięciem przez obdarowanego pełnoletności, bowiem umowa przenosząca własność nieruchomości (bez względu na to, czy jest to umowa odpłatna, np. sprzedaż, czy nieodpłatna, np. darowizna) nie może być zawarta z zastrzeżeniem warunku lub terminu. 
 
Podstawa prawna:
1) Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. Nr 16, poz. 93 z późn. zm.
2) Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 788 z późn. zm.
 
 

Powrót


Bliżej ObywatelaBiuletynCiekawe artykułyGaleriaPokój prasowy

Newsletter

Zapisz się do naszego Newslettera

Sonda

Czy uważasz inicjatywę, jaką jest możliwość skorzystania z bezpłatnego dostępu do porad prawnych i obywatelskich za istotną?




Statystyka

Kraków
Liczba osób:1090
Liczba porad i informacji:2329

Brzesko
Liczba osób:301
Liczba porad i informacji:620

Bochnia
Liczba osób:331
Liczba porad i informacji:732

Oświęcim
Liczba osób:1
Liczba porad i informacji:1

Maków
Liczba osób:1
Liczba porad i informacji:1

www.programszwajcarski.gov.pl
www.swiss-contribution.admin.ch/poland/

Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego