PROJEKT WSPÓŁFINANSOWANY PRZEZ SZWAJCARIĘ W RAMACH SZWAJCARSKIEGO
PROGRAMU WSPÓŁPRACY Z NOWYMI KRAJAMI CZŁONKOWSKIMI UNII EUROPEJSKIEJ

PROJECT SUPPORTED BY GRANT FROM SWITZERLAND THROUGH
THE SWISS CONTRIBUTION TO THE ENLARGED EUROPEAN UNION
Do druku

Prawo finansowe

Opodatkowanie alimentów


2012-11-06

Od alimentów otrzymywanych na dzieci lub przez dzieci nie trzeba płacić co do zasady podatku dochodowego od osób fizycznych. Zwolnieniem takim objęte są również w pewnej części alimenty wypłacane innym osobom uprawnionym, na przykład współmałżonkowi, byłemu współmałżonkowi czy krewnemu pozostającemu w niedostatku.

Alimenty na rzecz dzieci są wolne od podatku bez względu na wysokość otrzymywanej kwoty.  Istotny jest jednak wiek i stan zdrowia alimentowanego dziecka, bowiem przepisy zastrzegają, że ze wskazanego zwolnienia korzystać można:
• do ukończenia przez dziecko 25 roku życia lub
• bez względu na wiek, jeżeli dziecko z uwagi na swoją niepełnosprawność otrzymuje zasiłek (dodatek) pielęgnacyjny lub rentę socjalną.

Bez znaczenia pozostaje przy tym, czy alimenty pobierane są osobiście przez dziecko (w przypadku dziecka pełnoletniego), przez opiekującą się nim osobę (w przypadku małoletniego lub ubezwłasnowolnionego), czy też przekazywane są przez zobowiązanego bezpośrednio na określony cel (na przykład na opłatę za szkołę).  Nieistotne jest również, na jakiej podstawie alimenty są wypłacane: umowy pomiędzy stronami, ugody czy też wyroku sądowego.

Nieco inaczej wygląda sprawa zwolnienia podatkowego w przypadku innych osób otrzymujących świadczenia alimentacyjne.

Zgodnie z przepisami uprawnionym do alimentów może być pozostający w niedostatku członek rodziny (na przykład rodzic, dziadkowie czy rodzeństwo) lub małżonek/były małżonek. W przypadku rozwodu lub separacji małżonek, który nie został uznany za wyłącznie winnego rozkładu pożycia i który znajduje się w niedostatku, może żądać od drugiego małżonka dostarczenia środków utrzymania w zakresie odpowiadającym jego usprawiedliwionym potrzebom oraz możliwościom zarobkowym drugiego małżonka. Ponadto małżonek niewinny, w sytuacji gdy rozwód lub separacja pociąga za sobą istotne pogorszenie jego sytuacji materialnej, może żądać, aby sąd zobowiązał małżonka wyłącznie winnego rozkładu pożycia do przyczyniania się w odpowiednim zakresie do zaspokajania usprawiedliwionych potrzeb małżonka niewinnego, chociażby nie znajdował się w niedostatku. Może się też zdarzyć, że omawianego wsparcia finansowego będzie wymagało dziecko po ukończeniu 25 roku życia (jeżeli nadal nie będzie w stanie samodzielnie się utrzymać lub po uzyskaniu finansowej samodzielności popadnie w niedostatek).

Wskazane powyżej osoby uprawnione są zwolnione z obowiązku uiszczania podatku od otrzymywanych alimentów tylko do wysokości kwoty nieprzekraczającej miesięcznie 700 zł, pod warunkiem, że  świadczenia te otrzymywane są na podstawie:
• wyroku sądowego lub
• ugody sądowej.

Powyższe oznacza, że:
• od nadwyżki ponad kwotę 700 zł konieczne jest uiszczanie podatku od osób fizycznych,
• alimenty otrzymywane na innej podstawie niż wyrok czy ugoda sądowa (na przykład na podstawie zawartej pomiędzy stronami umowy) są opodatkowane w całości.

Jak wynika z praktyki niektórych urzędów skarbowych, kontrowersyjne jest zwolnienie z opodatkowania alimentów otrzymywanych na podstawie postanowienia sądu wydanego w ramach zabezpieczenia. W sprawach o alimenty formą zabezpieczenia do czasu wydania wyroku może być bowiem nakazanie przez sąd obowiązanemu zapłaty osobie uprawnionej jednorazowo albo okresowo określonej sumy pieniężnej. W takim wypadku sąd wydaje postanowienie.

Urzędy skarbowe domagające się zapłaty podatku od otrzymywanych na tej podstawie świadczeń argumentują, że przepisy wyraźnie mówią o alimentach zasądzonych wyrokiem lub ugodą sądową.

Przeciwnicy takiej interpretacji przepisów podatkowych wskazują jednak, że omawiane świadczenia, choć przyznawane przez sąd w ramach zabezpieczenia postanowieniem, mają charakter alimentacyjny, ich celem jest bowiem natychmiastowe dostarczanie uprawnionemu środków utrzymania na czas trwania postępowania, w którym dochodzone jest roszczenie alimentacyjne. Nie ma zatem podstaw do wyłączenia tak otrzymywanych alimentów spod zwolnienia podatkowego.

Luka prawna powoduje, że wskazana kwestia nie jest jednolicie interpretowana i poszczególne urzędy skarbowe w różny sposób podchodzą do kwestii zwolnienia od podatku alimentów otrzymywanych na podstawie postanowienia sądu wydanego w ramach zabezpieczenia.

Podstawa prawna:
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych – tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 361 z późn. zm.


 

Powrót


Bliżej ObywatelaBiuletynCiekawe artykułyGaleriaPokój prasowy

Newsletter

Zapisz się do naszego Newslettera

Sonda

Czy uważasz inicjatywę, jaką jest możliwość skorzystania z bezpłatnego dostępu do porad prawnych i obywatelskich za istotną?




Statystyka

Kraków
Liczba osób:1090
Liczba porad i informacji:2329

Brzesko
Liczba osób:301
Liczba porad i informacji:620

Bochnia
Liczba osób:331
Liczba porad i informacji:732

Oświęcim
Liczba osób:1
Liczba porad i informacji:1

Maków
Liczba osób:1
Liczba porad i informacji:1

www.programszwajcarski.gov.pl
www.swiss-contribution.admin.ch/poland/

Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego