PROJEKT WSPÓŁFINANSOWANY PRZEZ SZWAJCARIĘ W RAMACH SZWAJCARSKIEGO
PROGRAMU WSPÓŁPRACY Z NOWYMI KRAJAMI CZŁONKOWSKIMI UNII EUROPEJSKIEJ

PROJECT SUPPORTED BY GRANT FROM SWITZERLAND THROUGH
THE SWISS CONTRIBUTION TO THE ENLARGED EUROPEAN UNION
Do druku

Prawo pracy

Alkohol w pracy - co powinien zrobić pracodawca


2011-12-29

Pracownik ma obowiązek wykonywać swoje obowiązki sumiennie i starannie. Pojawienie się w pracy pod wpływem alkoholu, czy też jego spożywanie w trakcie pracy, zdecydowanie uniemożliwia należyte wykonywanie powierzonych zadań.

Przepisy zabraniają wnoszenia napojów alkoholowych na teren zakładów pracy; zakazane jest również, co do zasady, sprzedawanie, podawanie oraz spożywanie takich napojów na wskazanym terenie.

Jeżeli pomimo zakazu pracownik przychodząc do pracy ma ze sobą alkohol, pracodawca (lub inna wyznaczona przez niego osoba) ma obowiązek:
•    nie wpuścić lub usunąć takiego pracownika z terenu zakładu,
•    nakazać pozostawienie przyniesionego alkoholu w depozycie.

Zorganizowanie stosownego depozytu (tzn. takiego, w którym możliwe będzie odpowiednie przechowywanie alkoholu) należy do obowiązków pracodawcy. Do depozytu mogą zostać przyjęte tylko alkohole w oryginalnych zamkniętych naczyniach. Koszt przechowania (1 gr za jedno naczynie) ponosi oczywiście właściciel przekazywanego napoju alkoholowego. Jeżeli właściciel nie odbierze zdeponowanego alkoholu w wyznaczonym czasie, pobrana zostanie dodatkowa opłata: 1 gr za pierwszy dzień opóźnienia i po 2 gr za każdy następny dzień przechowywania. Po upływie 5 dni od daty oddania na przechowanie zdeponowany alkohol należy niezwłocznie komisyjnie zniszczyć; z czynności tych sporządza się protokół. W takim wypadku właściciel zdeponowanego alkoholu może domagać się jedynie zwrotu pieniędzy w kwocie odpowiadającej wartości przechowywanego napoju alkoholowego, pomniejszonej o kwotę stanowiącą należność za depozyt.

W chwili składania do depozytu wydaje się pokwitowanie, które w przypadku sporu stanowi dowód przyjęcia i przechowywania napoju alkoholowego. Jest to druk ścisłego zarachowania, zawierający, poza kolejnym numerem, informację o ilości, rodzaju i gatunku alkoholu, wysokości uiszczonej opłaty oraz terminie odbioru z depozytu, jak również skutkach niedotrzymania terminu. Pokwitowanie sporządzane jest w dwóch egzemplarzach: dla depozytariusza i składającego do depozytu.

Zlekceważenie przez pracodawcę (lub inną wyznaczoną przez niego osobę) zakazu wnoszenia, sprzedawania, podawania lub spożywania napojów alkoholowych na terenie zakładu pracy i niepodjęcie stosownych kroków wobec osób łamiących zakaz może zostać ukarane karą grzywny.

Pracodawca (lub osoba przez niego upoważniona) ma również obowiązek podjęcia stosownych działań, jeżeli stwierdzi lub będzie miał podejrzenie, że pracownik znajduje się pod wpływem alkoholu.

Po pierwsze, pracownika takiego nie wolno dopuścić do pracy lub należy go od niej odsunąć, podając jednocześnie powód takiej decyzji.

Po drugie, pracodawca (lub upoważniona przez niego osoba) może zażądać przeprowadzenia przez uprawniony organ powołany do ochrony porządku publicznego badania stanu trzeźwości pracownika. Badania takiego może się domagać również sam pracownik i pracodawca nie może takiemu żądaniu odmówić. Co więcej, pracownik może również zażyczyć sobie, aby badanie zostało przeprowadzone w obecności osoby trzeciej.

Przepisy przewidują w takim wypadku trzy rodzaje badań:
•    badanie wydychanego powietrza,
•    badanie krwi (pobrania krwi musi dokonać fachowy pracownik służby zdrowia),
•    badanie moczu.

W pierwszej kolejności przeprowadzone powinno być badanie wydychanego powietrza, jednak ostateczną decyzję, które z badań należy w danej sytuacji wykonać, podejmuje organ wezwany do przeprowadzenia badania.

Koszty badań ponosi zakład pracy. Jeżeli jednak wynik badania będzie dodatni, pracodawca ma prawo obciążyć takimi kosztami pracownika.

W jednym ze swoich orzeczeń Sąd Najwyższy wskazał, że użycie przez pracodawcę nieatestowanego urządzenia do badania zawartości alkoholu w organizmie nie wyklucza zarzucenia pracownikowi stawienia się do pracy po użyciu alkoholu, jeżeli przemawiają za tym inne okoliczności, a pracownik nie skorzystał ze stworzonej mu możliwości weryfikacji wyniku badania.

Po trzecie, jeżeli nietrzeźwy pracownik zachowuje się niewłaściwie (np. jest arogancki, agresywny, nie panuje nad sobą) czy też znajduje się w okolicznościach zagrażających życiu lub zdrowiu jego samego albo innych osób, pracodawca (lub osoba przez niego upoważniona) może zażądać doprowadzenia takiej osoby do izby wytrzeźwień (a w jej braku do jednostki Policji), podmiotu leczniczego lub innej właściwej placówki utworzonej lub wskazanej przez jednostkę samorządu terytorialnego albo do miejsca zamieszkania lub pobytu takiego pracownika.

Po czwarte, pracodawca może zastosować wobec nietrzeźwego pracownika karę upomnienia, nagany, a nawet karę pieniężną (kara pieniężna za jedno przekroczenie nie może być wyższa od jednodniowego wynagrodzenia pracownika, zaś łącznie kary pieniężne nie mogą przewyższać 1/10 wynagrodzenia przypadającego pracownikowi po dokonaniu potrąceń). Ukaranie musi jednak nastąpić po uprzednim wysłuchaniu pracownika, w ciągu 2 tygodni od powzięcia wiadomości o nagannym zachowaniu, nie później jednak niż po upływie 3 miesięcy od dopuszczenia się naruszenia.

Po piąte, nietrzeźwość pracownika może być podstawą do dyscyplinarnego zwolnienia, czyli rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika. Stan taki może być bowiem zakwalifikowany jako ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych. Pracodawca musi jednak pamiętać, że taki dyscyplinarny tryb może zastosować tylko w ciągu miesiąca od powzięcia wiadomości o nagannym zachowaniu pracownika oraz że konieczne jest zasięgnięcie w tej sprawie opinii reprezentującej pracownika zakładowej organizacji związkowej.

Podstawa prawna:
1.    Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r.  Kodeks pracy  tekst jedn. Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 z późn. zm.
2.    Ustawa z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi  tekst jedn. Dz. U. z 2007 r. Nr 70, poz. 473 z późn. zm.
3.    Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 11 maja 1983 r. w sprawie zasad i trybu postępowania w razie wnoszenia napojów alkoholowych na tereny objęte zakazem ich wnoszenia  Dz. U. Nr 25, poz. 105.

Powrót


Bliżej ObywatelaBiuletynCiekawe artykułyGaleriaPokój prasowy

Newsletter

Zapisz się do naszego Newslettera

Sonda

Czy uważasz inicjatywę, jaką jest możliwość skorzystania z bezpłatnego dostępu do porad prawnych i obywatelskich za istotną?




Statystyka

Kraków
Liczba osób:1090
Liczba porad i informacji:2329

Brzesko
Liczba osób:301
Liczba porad i informacji:620

Bochnia
Liczba osób:331
Liczba porad i informacji:732

Oświęcim
Liczba osób:1
Liczba porad i informacji:1

Maków
Liczba osób:1
Liczba porad i informacji:1

www.programszwajcarski.gov.pl
www.swiss-contribution.admin.ch/poland/

Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego